Αίτια και παράγοντες κινδύνου για την κατάθλιψη

Πολύ συχνά ο ψυχίατρος, όταν γνωστοποιεί στον ασθενή τη διάγνωση της κατάθλιψης, έρχεται αντιμέτωπος με το ερώτημα:

Γιατί γιατρέ μου έπαθα κατάθλιψη;

Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι όταν σκεφτόμαστε για το «αίτιο της κατάθλιψης», δεν πρέπει να σκεφτόμαστε όπως για το αίτιο μιάς λοίμωξης, δηλαδή για κάποιο μικρόβιο, ούτε για το αίτιο ενός κατάγματος, δηλαδή για κάποιο μεμονομένο και συγκεκριμένο γεγονός το οποίο την προκάλεσε.

Για να εμφανιστεί η κατάθλιψη χρειάζεται συμμετοχή πολλών παραγόντων. Γι αυτό και δεν μιλούμε για την «αιτία της κατάθλιψης» αλλά για παράγοντες κινδύνου. Αυτοί διακρίνονται σε τρείς μεγάλες κατηγορίες.

  • Depr-Risk-Factors copy
         Οι παράγοντες κινδύνου της κατάθλιψης

    Βιολογικοί παράγοντες:

    Εδώ ανήκουν οι γενετικοί, ορμονικοί παράγοντες, βιταμίνες, φάρμακα, εξαρτησιογόνες ουσίες κλπ.

  • Ψυχολογικοί παράγοντες:

    Οι μηχανισμοί που έχει αναπτύξει μια προσωπικότητα για να  διαχειρίζεται “δύσκολες καταστάσεις” όπως την απώλεια, την απόρριψη, η μειωμένη αυτοεκτίμηση κλπ.

  • Κοινωνικοί παράγοντες:

    Μιά συναισθηματική αποτυχία, η φτώχια, η ανεργία, το δυσμενές οικογενειακό περιβάλλον ή επαγγελματικό περιβάλλον μπορούν να συμβάλλουν στην εμφάνιση της κατάθλιψης

 

Τί συμβαίνει στον εγκέφαλό μου όταν έχω κατάθλιψη;

bbk-DepNeurotrnsmtr1
Το κόκκινο βέλος δείχνει την κατεύθυνση που μεταδίδεται το ερέθισμα από το κύτταρο 1 στο κύτταρο 2.

Παρά τις μεγάλες προόδους που έχουν σημειωθεί, ο ανθρώπινος εγκέφαλος και οι λειτουργίες του εξακολουθούν, σε μεγάλο βαθμό, να αποτελούν για την ιατρική μία terra incognita (άγνωστη χώρα) και στην πραγματικότητα δεν γνωρίζουμε όλα όσα συμβαίνουν σ’ αυτόν όταν ο άνθρωπος έχει κατάθλιψη.

Φαίνεται ότι σχεδόν πάντα στην περίπτωση της κατάθλιψης υπάρχει μια διαταραχή στη λειτουργία των νευροδιαβιβαστών. Οι νευροδιαβιβαστές είναι χημικές ενώσεις που μεταφέρουν σήματα από το ένα νευρικό κύτταρο στο άλλο.  Στο διπλανό σχήμα φαίνεται ο νευροδιαβιβαστής (γκρί σφαιρίδια) που υπάρχει στο κύτταρο 1 και στη συνέχεια εκλύεται στον κενό χώρο ανάμεσα στα δύο κύτταρα. Στη συνέχεια προσκολάται πάνω στους υποδοχείς που υπάρχουν στο κύτταρο 2, μεταφέροντας με αυτόν τον τρόπο το ερέθισμα.

Υπάρχουν πολλοί νευροδιαβιβαστές στον εγκέφαλο από τους οποίους τρείς τουλάχιστον έχει διαπιστωθεί ότι παίζουν σημαντικό ρόλο στη συναισθηματική κατάσταση του ανθρώπου και αυτοί είναι: η σεροτονίνη, η νοραδρεναλίνη και η ντοπαμίνη.

 

 

Επόμενο: Θεραπεία της καταθλιψης

 

(Visited 156 times, 6 visits today)

Χαράλαμπος Καραγιαννίδης

Νευρολόγος - Ψυχιατρος