Τί είναι η Πολλαπλή Σκλήρυνση

bbkpartofcnsΗ Πολλαπλή Σκλήρυνση είναι μία νόσος που προσβάλει τα οπτικά νεύρα, τον εγκέφαλο και τον Νωτιαίο Μυελό και η οποία είναι δυνατόν να οδηγήσει σε μικρή ή μεγάλη αναπηρία το άτομο. Χαρακτηρίζεται από “επιθετικότητα” του ανοσοποιητικού συστήματος εναντίον της προστατευτικής στιβάδας (μυελίνης) των νευρικών κυττάρων. Επηρεάζεται έτσι η μετάδοση του ερεθίσματος στα νευρικά κύτταρα με αποτέλεσμα την εμφάνιση των διαφόρων συμπτωμάτων. Στο τέλος καταστρέφονται και τα ίδια τα νευρικά κύτταρα.

 

Ανάλογα με το σημείο του εγκεφάλου πού βρίσκονται οι βλάβες προκαλούνται και τα διάφορα συμπτώματα. Αυτά μπορεί να είναι από ένα απλό (αλλά επίμονο, για μέρες) μούδιασμα, μία μυϊκή αδυναμία ή μιά ξαφνική απώλεια όρασης από κάποιο μάτι.

Εδώ χρειάζεται μια προσοχή: Δέν σημαίνει ότι ΚΑΘΕ μουδιασμα ή ΚΑΘΕ μυική αδυναμία οφείλεται οπωσδήποτε στην Πολλαπλή Σκλήρυνση. Ο μόνος που μπορεί να το αξιολογήσει σωστά είναι ο ειδικός νευρολόγος.

Τί είναι οι “ώσεις” (ή “υποτροπές”) της Πολλαπλής Σκλήρυνσηςbbkbrainlesions

Βασική έννοια που πρέπει να γνωρίζουμε για να καταλάβουμε την Πολλαπλή Σκλήρυνση είναι οι “ώσεις”. Μπορούμε να σκεφτόμαστε την ώση και σαν “χτύπημα” της νόσου. Δηλαδή είναι η ξαφνική -σε διάστημα ωρών ή λίγων ημερών- εμφάνιση μίας ή περισσοτέρων βλαβών στη λευκή συνήθως ουσία του εγκεφάλου. Οι βλάβες αυτές φαίνονται μόνο στη Μαγνητική Τομογραφία Εγκεφάλου (και σχεδόν ποτέ στην Αξονική Τομογραφία Εγκεφάλου).

Τα χαρακτηριστικά των ώσεων είναι:

Δεν έχουν κάποια συγκεκριμένη συχνότητα. Δηλαδή κάποιος που πάσχει από την νόσο μπορεί να εμφανίσει 3,5,10 ώσεις το χρόνο και κάποιος άλλος να εμφανίσει μία ώση σήμερα και μία ώση μετά από 5 χρόνια ή και περισσότερο.
Ο αριθμός των βλαβών που προκαλούνται σε κάθε ώση δεν είναι συγκεκριμένος. Μπορεί να είναι μία βλάβη ή μπορεί να είναι και 5 ή και 10.
Το μέγεθος της κάθε βλάβης μπορεί να είναι από μερικά χιλιοστά μέχρι 2-3 εκατοστά ή και περισσότερο.
Το σημείο που θα γίνουν οι βλάβες επίσης δεν είναι καθορισμένο. Μπορεί να γίνουν σε οποιοδήποτε λοβό του εγκεφάλου (μετωπιαίο, ινιακό κλπ), στο στέλεχος του εγκεφάλου ή και στο Νωτιαίο Μυελό.
Μετά από κάθε ώση ο εγκέφαλος προσπαθεί και αρκετές φορές τα καταφέρνει να επιδιορθώσει τις τοπικές βλάβες μετά από λίγες μέρες ή εβδομάδες.

Η Πολλαπλή Σκλήρυνση είναι μια χρόνια νόσος όλου του εγκεφάλουnervelesions

Μέχρι πριν λίγα χρόνια η Πολλαπλή Σκλήρυνση θεωρείτο ότι ήταν απλά μια σειρά από ώσεις και ένας αριθμός τοπικών βλαβών. Σήμερα τα νεώτερα δεδομένα συνηγορούν στο ότι η Πολλαπλή Σκλήρυνση είναι μια χρόνια νόσος ολόκληρου του εγκεφάλου. Δηλαδή πάσχει ολόκληρος ο εγκέφαλος και όχι μόνο τα σημεία της βλάβης και ούτε μόνο κατά την διάρκεια τών ώσεων αλλά και στα μεσοδιαστήματα μεταξύ αυτών.

Έτσι εξηγείται και το γεγονός ότι στους πάσχοντες (και χωρίς θεραπεία) ασθενείς, ο εγκέφαλος εμφανίζει ατροφία (δηλαδή παθολογική μείωση της μάζας του) περίπου 0,7 έως 1% κάθε χρόνο, ρυθμός που είναι τριπλάσιος περίπου από τη φυσιολογική απώλεια εγκεφαλικής μάζας λόγω της γήρανσης.

Σύνοψη

Η Πολλαπλή Σκλήρυνση είναι ένα χρόνιο νόσημα του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος. Χαρακτηρίζεται από φλεγμονώδη και νευρο-εκφυλλιστικά στοιχεία και επηρεάζει και τη λευκή και τη φαιά ουσία του εγκεφάλου. Παθολογοανατομικές μελέτες έχουν δείξει ότι στις περιοχές των βλαβών υπάρχουν: εκφύλιση και απώλεια νευραξόνων, κυτταρικές βλάβες, βλάβες στα ολιγοδενδροκύτταρα, ενεργοποίηση των μικρογλοιακών κυττάρων και φλεγμονώδης διήθηση. Αν και παλιότερα θεωρείτο ότι είναι νόσος της λευκής ουσίας μόνον, σήμερα γνωρίζουμε ότι η Πολλαπλή Σκλήρυνση μπορεί να προκαλέσει αξονικές βλάβες και να επηρεάσει και την φαιά ουσία στον ίδιο βαθμό με την λευκή ουσία. Η ακριβής αιτία της Πολλαπλής Σκλήρυνσης παραμένει άγνωστη και δεν είναι σαφές αν η φάση της φλεγμονής αποτελεί ένα πρωτοπαθές ή δευτεροπαθές φαινόμενο.

απόδοση: doctorbabisAdvances in Multiple Sclerosis (AIMS) Primer, 2nd Edition

Επόμενο: Η Πολλαπλή Σκλήρυνση σε αριθμούς.

(Visited 212 times, 6 visits today)

Χαράλαμπος Καραγιαννίδης

Νευρολόγος - Ψυχιατρος